De Centrale Voorziening Decentrale Regelgeving bewaart elke versie van elke regeling. Daardoor kunnen we niet alleen zien wat een gemeente vandaag vergoedt, maar ook wat zij dat elf jaar geleden deed. Wij hebben twaalf peildata opgehaald - van 2015, het jaar waarin de Wmo inging, tot nu - en naast elkaar gelegd.
Hoe lang staat een bedrag stil?
Eén jaar hetzelfde bedrag is een keuze. Elf jaar hetzelfde bedrag is beleid, ook als niemand het ooit zo besloten heeft. Onderstaande tabel telt per gegeven hoe lang het huidige bedrag al onveranderd is, en wat de inflatie er in die periode mee gedaan heeft.
| Gegeven | Reeksen | Mediaan stil | 3 jaar of langer | Reëel verloop |
|---|---|---|---|---|
| Jaarlijkse mantelzorgwaardering | 87 | 5 jaar | 62 (71%) | -23,1% |
| Bezoekbaar maken van een woning | 114 | 4 jaar | 63 (55%) | -17,9% |
| Verhuiskostenvergoeding | 209 | 3 jaar | 117 (56%) | -20,1% |
| Woningsanering vloerbedekking | 45 | 3 jaar | 24 (53%) | -18,4% |
| Sportvoorziening | 217 | 3 jaar | 109 (50%) | -17,7% |
| Vergoeding rolstoeltaxi | 116 | 2 jaar | 56 (48%) | -11,6% |
| Pgb dagbesteding (uurtarief) | 21 | 2 jaar | 9 (43%) | -9,7% |
| Vergoeding taxivervoer | 77 | 1 jaar | 33 (43%) | -15,7% |
| Pgb hulp bij het huishouden | 140 | 0 jaar | 30 (21%) | +11,2% |
| Pgb individuele begeleiding | 149 | 0 jaar | 34 (23%) | +5,1% |
| Pgb dagbesteding | 105 | 0 jaar | 27 (26%) | -10,2% |
| Pgb kortdurend verblijf | 123 | 0 jaar | 32 (26%) | +5,0% |
Jaargangen 2015, 2016, 2017, 2018, 2019, 2020, 2021, 2022, 2023, 2024, 2025, 2026. Reëel verloop is de verandering na correctie voor de consumentenprijsindex van het CBS. Een reeks telt alleen mee als er voor meerdere jaren een bedrag is gevonden en de reeks doorloopt tot het huidige jaar. Stilstand wordt geteld over aaneengesloten jaren: een gat in de reeks stopt de telling. De inflatiecorrectie loopt tot en met het laatste volledige kalenderjaar, dus het werkelijke koopkrachtverlies ligt iets hoger dan hier staat.
De kolom reëel verloop is de kern. Daar staat wat er van een bedrag is overgebleven na correctie voor de consumentenprijsindex. Een bedrag dat nominaal precies gelijk bleef, staat daar met een min - en dat verlies is niemand opgevallen, want op papier veranderde er niets.
De langst bevroren bedragen
Dit zijn de uitersten: bedragen waar sinds onze eerste peildatum niets aan is veranderd. Op de pagina van de gemeente ziet u de hele reeks, met de bron van het besluit waar het in staat.
| Gemeente | Gegeven | Bedrag | Onveranderd sinds | Minstens |
|---|---|---|---|---|
| 's-Hertogenbosch | Verhuiskostenvergoeding | € 2.500 | 2015 | 11 jaar |
| 's-Hertogenbosch | Jaarlijkse mantelzorgwaardering | € 50 | 2015 | 11 jaar |
| Aa en Hunze | Verhuiskostenvergoeding | € 2.869 | 2015 | 11 jaar |
| Aa en Hunze | Pgb hulp bij het huishouden | € 20,90 | 2015 | 11 jaar |
| Aa en Hunze | Sportvoorziening | € 3.177,75 | 2015 | 11 jaar |
| Aa en Hunze | Vergoeding rolstoeltaxi | € 5.109 | 2015 | 11 jaar |
| Almelo | Verhuiskostenvergoeding | € 2.500 | 2015 | 11 jaar |
| Almelo | Bezoekbaar maken van een woning | € 1.500 | 2015 | 11 jaar |
| Almere | Verhuiskostenvergoeding | € 2.000 | 2015 | 11 jaar |
| Almere | Sportvoorziening | € 2.500 | 2015 | 11 jaar |
| Almere | Vergoeding taxivervoer | € 2.100 | 2015 | 11 jaar |
| Alphen aan den Rijn | Sportvoorziening | € 4.000 | 2015 | 11 jaar |
| Arnhem | Verhuiskostenvergoeding | € 2.500 | 2015 | 11 jaar |
| Berg en Dal | Verhuiskostenvergoeding | € 2.365 | 2015 | 11 jaar |
| Berg en Dal | Sportvoorziening | € 3.711,06 | 2015 | 11 jaar |
Let op wat hier níét staat: een gemeente die haar bedragen keurig jaarlijks indexeert, komt in deze lijst nooit voor. En let op het woord minstens. Deze bedragen stonden er al bij onze eerste peildatum, dus ze zijn sinds de invoering van de Wmo niet één keer aangeraakt. Hoeveel langer ze daarvóór al stilstonden weten we niet - Amersfoort gebruikte tot 2024 nog een besluit uit 2011.
Het laatste jaar
| Gegeven | Vergeleken | Omhoog | Gelijk | Omlaag | Mediaan |
|---|---|---|---|---|---|
| Pgb dagbesteding | 102 | 57 | 43 | 2 | 5,1% |
| Pgb individuele begeleiding | 139 | 77 | 58 | 4 | 4,2% |
| Pgb kortdurend verblijf | 117 | 64 | 51 | 2 | 3,7% |
| Pgb hulp bij het huishouden | 135 | 73 | 58 | 4 | 3,5% |
| Verhuiskostenvergoeding | 205 | 41 | 156 | 8 | 0,0% |
| Bezoekbaar maken van een woning | 111 | 15 | 93 | 3 | 0,0% |
| Vergoeding rolstoeltaxi | 114 | 27 | 85 | 2 | 0,0% |
| Jaarlijkse mantelzorgwaardering | 82 | 2 | 72 | 8 | 0,0% |
| Sportvoorziening | 210 | 46 | 159 | 5 | 0,0% |
| Vergoeding taxivervoer | 75 | 19 | 54 | 2 | 0,0% |
| Woningsanering vloerbedekking | 44 | 9 | 34 | 1 | 0,0% |
| Pgb dagbesteding (uurtarief) | 21 | 8 | 13 | 0 | 0,0% |
Peildatum 2025-08-24 tegenover 2026-08-24. Alleen gemeenten waarvoor in beide jaargangen een bedrag is gevonden. Een bedrag dat dit jaar wél en vorig jaar niet is gevonden telt niet als verandering.
Het patroon dat eruit springt
Met tien gegevens is het patroon niet meer uit te leggen als toeval. De scheidslijn loopt exact langs de vraag wie het geld ontvangt.
De vier pgb-tarieven bewegen allemaal. Huishoudelijke hulp, individuele begeleiding, dagbesteding en kortdurend verblijf staan bij de mediane gemeente nul jaar stil - ze worden dus jaarlijks aangeraakt. Logisch ook: die tarieven zijn afgeleid van wat de gemeente betaalt aan gecontracteerde aanbieders, en die contracten worden geïndexeerd. Er zit een mechaniek achter die vanzelf doortikt.
De zes vergoedingen aan de inwoner staan twee tot vier jaar stil, en de helft van de gemeenten heeft ze al drie jaar of langer niet aangeraakt. Verhuiskosten, woningsanering, bezoekbaar maken, sportvoorziening, taxivervoer en rolstoeltaxi: alle zes verloren over de meetperiode ruim een tiende tot een vijfde van hun waarde.
Het verschil is dus niet dat de ene soort bedrag beter wordt bijgehouden dan de andere. Het is dat de tarieven ríchting de zorgaanbieder een indexatie kennen en de bedragen ríchting de inwoner niet.
Eén nuance die pas over elf jaar zichtbaar wordt: aangeraakt worden is niet hetzelfde als bijblijven. Het pgb-tarief voor dagbesteding werd wél jaarlijks bijgesteld, maar bleef over de hele periode toch ruim tien procent achter bij de prijzen. Een jaarlijkse indexatie beschermt alleen als hij groot genoeg is.
Dat verschil is niet neutraal. Een bedrag dat jaar na jaar hetzelfde blijft, wordt elk jaar minder waard. Een verhuiskostenvergoeding die al jaren op hetzelfde bedrag staat, dekt inmiddels een kleiner deel van een verhuizing dan toen hij werd vastgesteld. Er is geen besluit voor nodig om die vergoeding uit te hollen - stilzitten is genoeg.
Op de pagina van uw eigen gemeente staat per bedrag of het het afgelopen jaar is aangepast, en zo ja met hoeveel.
Wat deze vergelijking niet is
Wij vergelijken alleen gemeenten waar we in beide jaargangen een bedrag hebben gevonden. Een bedrag dat dit jaar wél en vorig jaar niet uit de tekst kwam, telt niet als verandering - dat zou iets zeggen over onze extractie en niets over de gemeente. Om dezelfde reden staat er geen lijst van "nieuwe" of "verdwenen" vergoedingen.